<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ru">
		<id>http://neerc.ifmo.ru/wiki/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=128.72.15.132&amp;*</id>
		<title>Викиконспекты - Вклад участника [ru]</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="http://neerc.ifmo.ru/wiki/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=128.72.15.132&amp;*"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://neerc.ifmo.ru/wiki/index.php?title=%D0%A1%D0%BB%D1%83%D0%B6%D0%B5%D0%B1%D0%BD%D0%B0%D1%8F:%D0%92%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D0%B4/128.72.15.132"/>
		<updated>2026-06-11T18:40:56Z</updated>
		<subtitle>Вклад участника</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.30.0</generator>

	<entry>
		<id>http://neerc.ifmo.ru/wiki/index.php?title=%D0%9F%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D1%80%D1%8F%D0%B4%D1%8B&amp;diff=22694</id>
		<title>Положительные ряды</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://neerc.ifmo.ru/wiki/index.php?title=%D0%9F%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B6%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D1%80%D1%8F%D0%B4%D1%8B&amp;diff=22694"/>
				<updated>2012-05-24T16:25:54Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;128.72.15.132: /* Критерий Коши */&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;[[Категория:Математический анализ 1 курс]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Определение ==&lt;br /&gt;
{{Определение&lt;br /&gt;
|definition=&lt;br /&gt;
Если &amp;lt;tex&amp;gt;a_n \geq 0&amp;lt;/tex&amp;gt;, то ряд &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty a_n&amp;lt;/tex&amp;gt; называют положительным.&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Например, &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{n = 1}^\infty \frac1n&amp;lt;/tex&amp;gt; {{---}} положительный ряд. Он называется гармоническим.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Так как &amp;lt;tex&amp;gt;S_{n + 1} = S_n + a_{n + 1}&amp;lt;/tex&amp;gt;, &amp;lt;tex&amp;gt;a_{n + 1} \geq 0&amp;lt;/tex&amp;gt;, то &amp;lt;tex&amp;gt;S_n&amp;lt;/tex&amp;gt; возрастает. Отсюда вытекает вся прелесть положительных рядов, ибо вопрос сходимости решается теоремой Вейерштрасса о существовании предела монотонной последовательности: «Положительный ряд сходится &amp;lt;tex&amp;gt;\iff&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;S_n&amp;lt;/tex&amp;gt; ограничены сверху».&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Принцип сравнения рядов == &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Применением этого критерия является так называемый принцип сравнения рядов.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Утверждение&lt;br /&gt;
|statement=&lt;br /&gt;
Пусть &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty a_k&amp;lt;/tex&amp;gt; и &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty b_k&amp;lt;/tex&amp;gt; {{---}} положительные ряды. Тогда:&lt;br /&gt;
# &amp;lt;tex&amp;gt;a_n \leq b_n&amp;lt;/tex&amp;gt;, &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty b_k &amp;lt;/tex&amp;gt; сходится &amp;lt;tex&amp;gt;\Rightarrow&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty a_k&amp;lt;/tex&amp;gt; сходится.&lt;br /&gt;
# &amp;lt;tex&amp;gt;\frac{b_n}{a_n} \to q&amp;lt;/tex&amp;gt;, &amp;lt;tex&amp;gt;q \ne 0&amp;lt;/tex&amp;gt;, &amp;lt;tex&amp;gt;q \ne \infty&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;\Rightarrow&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty a_k \equiv \sum\limits_{k=1}^\infty b_k&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
|proof=&lt;br /&gt;
1. &amp;lt;tex&amp;gt;a_n \leq b_n \Rightarrow \sum\limits_{k = 1}^\infty a_k \leq \sum\limits_{k = 1}^\infty b_k&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Так как ряд &amp;lt;tex&amp;gt;\sum b_n&amp;lt;/tex&amp;gt; сходится, то, по теореме Вейерштрасса, сумма &amp;lt;tex&amp;gt;b_k&amp;lt;/tex&amp;gt; ограничена каким-то числом &amp;lt;tex&amp;gt;B&amp;lt;/tex&amp;gt;. А тогда, &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty a_k \leq \sum\limits_{k = 1}^\infty a_k \leq B&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Значит, &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty a_k&amp;lt;/tex&amp;gt; сходится.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2. &amp;lt;tex&amp;gt;q \ne 0&amp;lt;/tex&amp;gt;, &amp;lt;tex&amp;gt;q \ne \infty&amp;lt;/tex&amp;gt;, &amp;lt;tex&amp;gt;a_n \geq 0&amp;lt;/tex&amp;gt;, &amp;lt;tex&amp;gt;b_n \geq 0&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt; \Rightarrow &amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;q &amp;gt; 0&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Подставим в определение предела &amp;lt;tex&amp;gt;\varepsilon = \frac q2&amp;lt;/tex&amp;gt;: &amp;lt;tex&amp;gt;\exists N\ \forall n &amp;gt; N: \ q - \varepsilon &amp;lt; \frac{b_n}{a_n} &amp;lt; q + \varepsilon&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Домножим на большее нуля &amp;lt;tex&amp;gt;a_n&amp;lt;/tex&amp;gt;:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;\frac q2 a_n &amp;lt; b_n &amp;lt; \frac{3q}2 a_n&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Ряды мажорируют друг друга. Значит, по пункту 1, они равносходятся.&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Критерий Коши ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Важный случай возникает, если в положительном ряде слагаемые убывают: &amp;lt;tex&amp;gt;a_n \geq a_{n + 1}&amp;lt;/tex&amp;gt;. В этой ситуации можно высказать более тонкий критерий сходимости ряда (критерий Коши):&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Утверждение&lt;br /&gt;
|statement=&lt;br /&gt;
Пусть дан положительный убывающий ряд &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty a_k&amp;lt;/tex&amp;gt;. Тогда &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty a_k \equiv \sum\limits_{k = 1}^\infty 2^k a_{2^k}&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
|proof=&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;S_{2^n} = (a_1 + a_2) + (a_3 + a_4) + (a_5 + a_6 + a_7 + a_8) + \ldots + (a_{2^{n - 1} + 1} + \ldots + a_{2^n})&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
В силу убывания последовательности &amp;lt;tex&amp;gt;a&amp;lt;/tex&amp;gt;, внутри скобки самым большим является первое слагаемое, а самым маленьким {{---}} последнее.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Тогда &amp;lt;tex&amp;gt;S_{2^n} \geq 2a_2 + 2a_4 + 4a_8 + \ldots + 2^{n - 1}a_{2^n}&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Если сумму справа домножить на &amp;lt;tex&amp;gt;2&amp;lt;/tex&amp;gt;, получим исследуемую сумму. Значит, из сходимости &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty 2^k a_{2^k}&amp;lt;/tex&amp;gt; следует сходимость &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty a_k&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Теперь оценим &amp;lt;tex&amp;gt;S_{2^n}&amp;lt;/tex&amp;gt; сверху. Если оставлять первые слагаемые, и ещё больше увеличить сумму, брав предыдущее к ним, получим:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;S_{2^n} \leq 2a_1 + 2a_2 + 4a_4 + \ldots + 2^{n - 1}a_{2^{n - 1}}&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Из этого получаем обратное следствие&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Применим этот критерий для исследования ряда &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{n = 1}^\infty \frac1{n^p}&amp;lt;/tex&amp;gt;, &amp;lt;tex&amp;gt;p &amp;gt; 0&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
При &amp;lt;tex&amp;gt;p = 1&amp;lt;/tex&amp;gt; получаем гармонический ряд.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;a_n = \frac1{n^p}&amp;lt;/tex&amp;gt; убывает.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;2^na_{2^n} = 2^n \frac1{2^{np}} = \left(\frac1{2^{p - 1}}\right)^n&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{n = 1}^\infty 2^n a_{2^n} =&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{n = 1}^\infty \left(\frac1{2^{p-1}}\right)^n =&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{n = 1}^\infty q^n&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
По формуле суммы геометрицеской прогрессии,&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;S_n = \frac{1 - q^{n + 1}}{1 - q}&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Значит, (&amp;lt;tex&amp;gt;S_n&amp;lt;/tex&amp;gt; сходится &amp;lt;tex&amp;gt;\iff&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;q^{n + 1} \to 0&amp;lt;/tex&amp;gt;) &amp;lt;tex&amp;gt;\Rightarrow&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;q \in (0; 1)&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
В частности, гармонический ряд расходится.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Сравнение ряда с геометрической прогрессией (признак Даламбера и радикальный признак Коши)==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
На основе сравнения рядов можно получать принципы их сходимости, то есть теоремы, в которых формируется условие на поведение слагаемых ряда, гарантирующих его сходимость.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Теорема&lt;br /&gt;
|statement=&lt;br /&gt;
Пусть &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^\infty a_k&amp;lt;/tex&amp;gt; {{---}} положительный ряд.&lt;br /&gt;
# Если &amp;lt;tex&amp;gt;\frac{a_{n + 1}}{a_n} \xrightarrow[n \to \infty]{} q&amp;lt;/tex&amp;gt;, то при &amp;lt;tex&amp;gt;q &amp;lt; 1&amp;lt;/tex&amp;gt; ряд сходится, при &amp;lt;tex&amp;gt;q &amp;gt; 1&amp;lt;/tex&amp;gt; ряд расходится, при &amp;lt;tex&amp;gt;q = 1&amp;lt;/tex&amp;gt; возможны оба варианта.(признак Даламбера)&lt;br /&gt;
# Пусть &amp;lt;tex&amp;gt;\sqrt[n]{a_n} \xrightarrow[n \to \infty]{} q&amp;lt;/tex&amp;gt;. Тогда выполняются такие же соотношения, что и в пункте 1.(Радикальный признак Коши)&lt;br /&gt;
|proof=&lt;br /&gt;
Будем руководствоваться тем, что поведение конечного числа слагаемых не влияет на сходимость ряда.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1.1. &amp;lt;tex&amp;gt;q &amp;lt; 1&amp;lt;/tex&amp;gt;. &amp;lt;tex&amp;gt;\exists \varepsilon_0:\ q + \varepsilon_0 &amp;lt; 1&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
По определению предела &amp;lt;tex&amp;gt;\exists N\ \forall n &amp;gt; N:\ \frac{a_{n + 1}}{a_n} &amp;lt; q + \varepsilon_0&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Выпишем эти неравенства с &amp;lt;tex&amp;gt;n \in [N; m]&amp;lt;/tex&amp;gt; и перемножим их:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;\frac{a_{m + 1}}{a_N} &amp;lt; (q + \varepsilon_0)^{m - N + 1}&amp;lt;/tex&amp;gt;. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;a_m &amp;lt; a_N (q + \varepsilon_0)^{-N} (q + \varepsilon_0)^m&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Значит, интересующий нас ряд мажорируется бесконечной убывающей прогрессией. Значит, по правилу сравнения, он сходится&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1.2. &amp;lt;tex&amp;gt;q &amp;gt; 1&amp;lt;/tex&amp;gt;. &amp;lt;tex&amp;gt;\exists \varepsilon_0:\ q - \varepsilon_0 &amp;gt; 1&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;\exists N\ \forall n &amp;gt; N:\ \frac{a_{n + 1}}{a_n} &amp;gt; q - \varepsilon_0 &amp;gt; 1&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;\Rightarrow&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;a_{n + 1} &amp;gt; a_n)&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Последовательность возрастает. Ряд расходится.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2. Полностью копирует пункт 1.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;q &amp;lt; 1:\ \exists N\ \forall n&amp;gt;N:\ \sqrt[n]{a_n} &amp;lt; q + \varepsilon_0 &amp;lt; 1&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;\Rightarrow&amp;lt;/tex&amp;gt; &amp;lt;tex&amp;gt;a_n &amp;lt; (q + \varepsilon_0)^n&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Ряд мажорируется бесконечной убывающей прогресией.&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Интегральный признак Коши ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Утверждение&lt;br /&gt;
|statement=&lt;br /&gt;
Пусть при &amp;lt;tex&amp;gt;x \geq 1&amp;lt;/tex&amp;gt; определена функция &amp;lt;tex&amp;gt;y = f(x)&amp;lt;/tex&amp;gt;, &amp;lt;tex&amp;gt;y&amp;lt;/tex&amp;gt; убывает, &amp;lt;tex&amp;gt;y \geq 0&amp;lt;/tex&amp;gt;. Тогда &amp;lt;tex&amp;gt;\int\limits_1^{+\infty} f(x) dx \equiv \sum\limits_{k = 1}^\infty f(k)&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
|proof=&lt;br /&gt;
Пусть &amp;lt;tex&amp;gt;x \in [n; n + 1]&amp;lt;/tex&amp;gt;. Тогда, в силу убывания функции, &amp;lt;tex&amp;gt;f(n) \geq f(x) \geq f(n + 1)&amp;lt;/tex&amp;gt;. Так как функция убывает, определённый интеграл существует. Проинтегрируем и воспользуемся тем, что &amp;lt;tex&amp;gt;\Delta x_k = 1&amp;lt;/tex&amp;gt;:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;f(n) \geq \int\limits_n^{n+1}f(x) dx \geq f(n + 1)&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Просуммируем начиная с &amp;lt;tex&amp;gt;n = 1&amp;lt;/tex&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{k = 1}^n f(k) \geq \int\limits_1^{n + 1} f(x) dx \geq \sum\limits_{k = 2}^{n + 1} f(k)&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Сходимость несобственного интеграла с положительной функцией определяется теоремой Вейерштрасса о монотонности функции, всё сводится к ограниченности &amp;lt;tex&amp;gt;\int\limits_1^A f(x) dx&amp;lt;/tex&amp;gt;, но по &amp;lt;tex&amp;gt;A&amp;lt;/tex&amp;gt; они возрастают &amp;lt;tex&amp;gt;\Rightarrow&amp;lt;/tex&amp;gt; всё сводится к ограниченности &amp;lt;tex&amp;gt;\int\limits_1^{n + 1}&amp;lt;/tex&amp;gt;. Но установленное неравенство показывает, что их ограниченность равносильна ограниченности частичных сумм &amp;lt;tex&amp;gt;f(k)&amp;lt;/tex&amp;gt;. Значит, ряд и интеграл равносходятся.&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Рассмотрим ряд &amp;lt;tex&amp;gt;\sum\limits_{n = 1}^\infty \frac1{n \ln n}&amp;lt;/tex&amp;gt;. &amp;lt;tex&amp;gt;f(x) = \frac1{x \ln x}&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;tex&amp;gt;\int f(x) = \int \frac1{\ln n} d \ln x = \ln \ln x&amp;lt;/tex&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Значит, по интегральному признаку Коши, даже добавление логарифма в знаменатель не помогло гармоническому ряду стать сходящимся. И ничто ему не поможет!&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>128.72.15.132</name></author>	</entry>

	</feed>